AI-agents
Een AI-agent geeft niet alleen antwoord. Hij klikt, zoekt en vult formulieren voor je in. Net een stagiair met jouw sleutelbos. Handig, maar hij is te misleiden, en kleine fouten stapelen zich op. Je leert een agent een taak geven, en waar je de touwtjes in handen houdt.
Eerst even gokken
Een AI-agent boekt een vakantie voor je. Onderweg leest hij een webpagina met verstopte tekst. Kan die tekst veranderen wat de agent doet? Gok maar.
Wat is een AI-agent?
Eerst het hele verhaal. Een chatbot geeft antwoord. Een agent doet ook iets: hij klikt, typt, zoekt en vult formulieren in. Hij bepaalt zelf zijn volgende stappen, vanuit een taak die jij hem geeft.
Denk aan een stagiair met jouw sleutelbos. Je vraagt om een goedkope tent in je winkelmandje. De stagiair gaat op pad, bezoekt winkels, vergelijkt, en komt terug. Jij hoefde niet elke stap te zetten. Maar je gaf iemand anders je sleutels.
Eén maker beschrijft een agent als een taalmodel dat zelf zijn stappen bepaalt. Hij kiest ook zijn hulpmiddelen.
- Hij doet dingen. Klikken op websites, een bericht versturen, een formulier invullen, code draaien.
- Hij bepaalt de stappen. Jij geeft het doel. Hij zoekt de weg.
- Hij kan stoppen en vragen. Een goede agent wacht op jouw reactie bij vaste momenten, of als hij vastloopt.
Wat doet de voorspeller?
Elke stap die een agent zet, is een voorspelling. Dat is de regel.
Dat heeft twee gevolgen. Ten eerste stapelen fouten zich op. Eén maker schrijft dat agents meer kosten, en dat fouten zich opstapelen. Neem een kleine verkeerde afslag bij stap twee. Bij stap tien zit je ver uit de koers.
Ten tweede leest een agent alles wat hij bezoekt als tekst op zijn whiteboard. Een webpagina of een mail kan verstopte opdrachten bevatten. Dat heet prompt-injectie. Eén maker geeft een voorbeeld. In een mail staat witte tekst, onzichtbaar voor jou. Die zegt de agent dat hij je vertrouwelijke mail naar een vreemde moet doorsturen.
De maker zegt het eerlijk: geen enkele browseragent is immuun voor prompt-injectie. Ook als maar 1 op de 100 aanvallen lukt, is dat nog een echt risico.
De stagiair trapt soms in een briefje op de deur. En kleine verkeerde afslagen tellen op. Jij bepaalt welke sleutels hij krijgt, en jij kijkt na voordat iets definitief is.
Probeer het zelf
Drie momenten met een agent. Wat doe jij?
Alles draait in je browser. Wat je intypt, gaat nergens heen.
Hoe werk je met een agent?
Vier stappen. Probeer ze op iets kleins en onschuldigs, zoals drie recepten zoeken.
Begin klein en duidelijk
Geef één duidelijke taak, met een eindpunt. Bijvoorbeeld: drie tenten onder de 100 euro in een lijstje. Dus niet je hele kampeervakantie. Eén maker raadt aan: kies de simpelste oplossing die werkt.
Geef alleen de sleutels die nodig zijn
Koppel niet je mail, bank en bestanden als de taak alleen zoeken op internet vraagt. Minder toegang betekent minder wat mis kan gaan.
Laat hem vragen voor de grote stappen
Betalen, versturen, verwijderen, boeken: laat hem eerst stoppen en het jou vragen. Dan zie je wat hij gaat doen.
Kijk het resultaat na
Lees wat hij deed voordat je erop vertrouwt. Is het echt de goede tent, de goede datum, de goede persoon?
Uit de praktijk
Drie mensen geven hun sleutels uit handen.
Casus 1Het schoolreisje
Sophie (17) laat een agent een klassenuitje naar Amsterdam plannen. Treintijden, een museum, een plek om te eten. Ze krijgt een net plan terug.
Het plan naar de klas sturen.
Elke stap was een voorspelling. Een verkeerde datum bij stap twee werkt door in alles daarna.
De belangrijkste feiten nakijken: treintijden, openingstijden, prijzen. Op de sites zelf.
De agent scheelt haar uren. Sophie zorgt dat het plan klopt.
Casus 2De mailbox
Hans (50) geeft een agent toegang tot zijn werkmail. Die moet uitnodigingen voor vergaderingen beantwoorden. In één mail staat verstopte tekst.
De agent zijn gang laten gaan, want het scheelt zoveel tijd.
Dat is precies het voorbeeld dat één maker geeft. Verstopte tekst kan de agent opdragen vertrouwelijke mail door te sturen.
De agent antwoorden laten voorbereiden, maar niet versturen. Nagaan wat zijn werkgever toestaat met AI en mail.
Hans ziet elk antwoord voordat het weggaat. Verstopte opdrachten komen niet ver.
Casus 3De boodschappen
Mirjam (66) laat een agent haar weekboodschappen bestellen. De eerste week bestelt hij tien liter melk in plaats van één.
Ermee stoppen, of het niet merken.
Kleine fouten gebeuren, en een agent kan ze herhalen.
De agent het mandje laten vullen, en laten stoppen voor het betalen. Mirjam kijkt het mandje na, en betaalt dan.
Ze houdt de tijdwinst, en vangt de tien liter op.
Wanneer juist niet
- Niet met al je sleutelsAlle toegang tegelijk geeft verstopte opdrachten veel macht.Geef alleen de toegang die de taak nodig heeft.
- Niet voor stappen die je niet terugdraaitBetalen, versturen, verwijderen.Laat hem eerst vragen, en kijk het na.
- Niet als het simpeler kanEen snelle vraag is vaak genoeg.Kies de simpelste oplossing die werkt.
Per situatie
Een agent kan informatie verzamelen of een project plannen. Kijk elk feit na dat hij terugbrengt. Geef hem niet je inlog van school.
Vraag je werkgever welke agents mogen, en met welke toegang. Laat hem voorbereiden, niet versturen. Houd een mens verantwoordelijk voor de laatste stap.
Boodschappenlijstjes, producten vergelijken, een dagje uit plannen. Laat hem stoppen voordat hij betaalt of boekt. Houd je bank en je mail erbuiten, tenzij je elke stap nakijkt.
Mythes en valkuilen
| Bewering | Klopt het? | Waarom |
|---|---|---|
| Een agent doet alleen wat jij zegt | Nee | Hij leest webpagina's en mails. Verstopte tekst kan hem sturen. |
| Goede agents trappen nergens in | Nee | Eén maker zegt zelf: geen enkele browseragent is immuun. |
| Meer vrijheid is altijd beter | Nee | Meer vrijheid betekent meer kosten en fouten die zich opstapelen. |
| Klopt stap één, dan klopt de rest ook | Nee | Elke stap is een voorspelling. Kleine fouten tellen op. |
Samenhang
Lees eerst
- Programmerendezelfde regel: test voordat je vertrouwt.
Hierna
- Chatbotsde tools die chat, zoeken en agents aanbieden.
Verwant
- Privacy en je gegevenswelke sleutels je zelf houdt.
Bronnen
- documentatieAnthropic. Building effective agents.Een agent is een taalmodel dat zelf zijn volgende stap en zijn gereedschap kiest. Hij begint met een opdracht van een mens. Meer vrijheid betekent hogere kosten en fouten die zich opstapelen, dus testen en grenzen stellen.
- organisatieAnthropic (2025). Mitigating the risk of prompt injections in browser use.Prompt-injectie: opdrachten verstopt in wat een AI leest, zoals witte tekst in een mail die een agent opdraagt vertrouwelijke mail door te sturen. Geen enkele browseragent is er immuun voor; zelfs 1% kans op succes is een echt risico.
Toets
Je krijgt 7 vragen over de hele pagina. Heb je er 5 goed, dan beheers je het onderwerp.
Over de tools in deze cursus. Elke tool staat er op dezelfde manier in, op alfabet, zonder aanrader. Namen, prijzen en functies veranderen vaak: de site van de maker heeft altijd gelijk. Deze site is gemaakt met hulp van Claude, een van de tools die hier staan.