Een tool kiezen
De beste AI-tool bestaat niet. Er is een tool die bij je taak past. Net als schoenen. Met bergschoenen ga je niet naar het zwembad. Een paar vragen brengen je bij de goede soort tool, en bij de les die erbij hoort.
Eerst even gokken
Welke AI-tool is de beste? Gok maar.
Wat is een tool kiezen?
Eerst het hele verhaal. De beste AI-tool bestaat niet. Er is een tool die past bij je taak, je leeftijd en je gegevens. Je kiest met een paar vragen, in een vaste volgorde.
Denk aan schoenen. Bergschoenen zijn top in de bergen. In het zwembad heb je er niks aan. Niemand vraagt welke schoen de beste is. Je vraagt: waar ga ik heen?
De vragen, op volgorde:
- Gaat het om persoonlijke of geheime gegevens? Denk dan eerst aan privacy.
- Wat wil je maken of doen? Tekst, een plaatje, geluid, iets uitzoeken, code, of iets laten doen.
- Welke tools kunnen dat, en mag jij ze gebruiken? Kijk op de kaart: waar hij goed in is, leeftijd, gratis of betaald.
Hier zijn alle acht tools van deze cursus, op alfabet. Op elke kaart zie je voor welke soort taak hij is.
ChatGPT
- Gemaakt door
- OpenAI
- Kan maken of doen
- tekst, code
- Gratis
- Ja, met grenzen
- Betaald
- Abonnementen in een paar niveaus (Go, Plus, Pro)
- Minimumleeftijd
- 13 jaar
- Handig voor
- Chatten
- schrijven en uitleggen
- Hulp bij programmeren in de betaalde abonnementen
- Let op
- Onder de 18 alleen met toestemming van een ouder of voogd
- Je gesprekken worden gebruikt voor training, tenzij je 'Improve the model for everyone' uitzet
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Claude
- Gemaakt door
- Anthropic
- Kan maken of doen
- tekst, zoeken, code
- Gratis
- Ja, met grenzen
- Betaald
- Abonnementen in een paar niveaus (Pro, Max)
- Minimumleeftijd
- 18 jaar
- Handig voor
- Chatten
- schrijven en uitleggen
- Zoeken op internet
- Bestanden maken zoals documenten en dia's
- Let op
- Pas vanaf 18
- Je gesprekken worden gebruikt voor training als je dat toestaat (instelling: Model Improvement)
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Copilot
- Gemaakt door
- Microsoft
- Kan maken of doen
- tekst, beeld, geluid, taken
- Gratis
- Ja, met grenzen
- Betaald
- Onderdeel van Microsoft 365-abonnementen
- Minimumleeftijd
- 13 jaar
- Handig voor
- Chatten en plaatjes maken
- Hulp in Word, Excel, PowerPoint en Outlook (met Microsoft 365)
- Let op
- Soms ouder dan 13, afhankelijk van je land
- Microsoft zegt zelf dat Copilot fouten kan maken: controleer het
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
ElevenLabs
- Gemaakt door
- ElevenLabs
- Kan maken of doen
- geluid
- Gratis
- Ja, met een grens per maand, niet om geld mee te verdienen
- Betaald
- Abonnementen in een paar niveaus
- Minimumleeftijd
- 18 jaar
- Handig voor
- Tekst omzetten in spraak
- Spraak omzetten in tekst
- Stemmen en geluidseffecten ontwerpen
- Let op
- Pas vanaf 18
- Een nagemaakte stem kan misbruikt worden: gebruik alleen je eigen stem, of een stem waar je toestemming voor hebt
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Gemini
- Gemaakt door
- Kan maken of doen
- tekst, beeld, zoeken
- Gratis
- Ja, met een Google-account
- Betaald
- Google AI-abonnementen in een paar niveaus
- Minimumleeftijd
- 13 jaar
- Handig voor
- Chatten en plaatjes maken
- Deep Research: een verslag uit veel websites
- Let op
- Een deel van de gesprekken lezen mensen bij Google mee: typ niks vertrouwelijks
- Staat Keep Activity aan, dan kunnen je gesprekken gebruikt worden voor training
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Midjourney
- Gemaakt door
- Midjourney
- Kan maken of doen
- beeld
- Gratis
- Geen gratis proefperiode op de website
- Betaald
- Abonnementen in vier niveaus
- Minimumleeftijd
- 13 jaar
- Handig voor
- Plaatjes maken van een beschrijving
- Varianten van een plaatje maken
- Let op
- Ben je jonger dan de leeftijd van toestemming in je land, dan gaat een ouder voor je akkoord
- Je betaalt voordat je het kunt proberen
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Perplexity
- Gemaakt door
- Perplexity
- Kan maken of doen
- zoeken, tekst
- Gratis
- Ja, met een grens per dag
- Betaald
- Abonnementen in een paar niveaus (Pro, Max)
- Minimumleeftijd
- 13 jaar
- Handig voor
- Antwoorden met een bron bij elke bewering
- Zoeken op internet
- Let op
- Ben je minderjarig, dan moet een ouder of voogd akkoord gaan
- Een bron naast een bewering bewijst die bewering nog niet: klik erop en kijk
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Vibe (Le Chat)
- Gemaakt door
- Mistral AI
- Kan maken of doen
- tekst, beeld, zoeken, code
- Gratis
- Ja, met grenzen
- Betaald
- Abonnementen in een paar niveaus (Pro, Team)
- Minimumleeftijd
- 13 jaar
- Handig voor
- Chatten en zoeken op internet
- Eenvoudige plaatjes
- Hulp bij programmeren
- Let op
- Ben je minderjarig, dan heb je toestemming van een ouder of voogd nodig
- Bij het gratis abonnement worden je gesprekken gebruikt voor training, tenzij je dat uitzet
Nagekeken op 28-10-2026. Tools veranderen vaak; de site van de maker heeft altijd gelijk.
Wat doet de voorspeller?
In elke tool op deze kaarten zit een voorspeller. Dat is de regel.
Geen enkele tool weet dus de waarheid. Ze verschillen in wat ze voorspellen: woorden, pixels, klanken. En in wat er om de voorspeller heen zit. Een zoektool zoekt eerst op internet, en kan zijn bronnen laten zien. Een chattool zonder zoeken heeft alleen wat hij in de training leerde.
Ook de regels verschillen. Sommige tools zijn alleen voor volwassenen. Bij Anthropic en ElevenLabs ligt de grens op 18. En bij sommige versies worden je gesprekken gebruikt voor training, tenzij je dat uitzet.
Een andere tool kiezen verandert het werk niet. Je schrijft nog steeds een goede prompt. Je kijkt nog steeds het antwoord na.
Er is geen beste schoen, alleen een schoen voor de wandeling. Eerst privacy, dan de taak, dan de kaart.
Probeer het zelf
Beantwoord een paar vragen. Het kompas wijst de soort tool aan, en de les die je leest.
Alles draait in je browser. Wat je intypt, gaat nergens heen.
Hoe kies je?
Vier stappen. Gebruik ze bij je volgende taak.
Zeg wat je taak is
Schrijf hem op in één zin. Bijvoorbeeld: "Vat dit hoofdstuk samen."
Kijk naar de gegevens
Zitten er namen, gezondheid, geld of wachtwoorden in je taak? Lees dan eerst de les over privacy. Misschien laat je het weg.
Kies de soort tool
Tekst, beeld, geluid, zoeken, code of agent. Zoek op de kaarten de tools die dat kunnen.
Lees de kaart, en begin klein
Kijk naar de leeftijd, wat gratis is, en waar je op let. Probeer daarna eerst één kleine taak.
Uit de praktijk
Drie mensen kiezen schoenen voor hun wandeling.
Casus 1De spreekbeurt over vulkanen
Mila (12) maakt een spreekbeurt over vulkanen. Ze wil nieuwe feiten, en weten waar ze vandaan komen.
De tool vragen die haar vriendin gebruikt, zonder zoeken.
Een chattool zonder zoeken heeft alleen zijn training. Hij laat misschien niet zien waar een feit vandaan komt.
Een tool gebruiken die op internet zoekt en bronnen laat zien. Op de kaart kijken naar haar leeftijd.
Ze kan doorklikken, en haar bronnen noemen in haar spreekbeurt.
Casus 2De poster voor de club
Jeroen (45) wil een plaatje voor een poster van zijn voetbalclub. Hij vraagt het aan een chattool die alleen tekst doet.
Opgeven, en denken dat AI geen plaatjes kan maken.
Hij koos de verkeerde soort tool. Niet elke tool maakt plaatjes.
Op de kaarten zoeken naar tools die plaatjes maken. Kijken wat gratis is.
Hij vindt in een minuut een tool die bij de taak past.
Casus 3De brief van de dokter
Hanna (58) wil een brief van haar dokter laten uitleggen. Haar naam en haar diagnose staan erin.
Hem meteen in de eerste chatbot plakken die ze vindt.
Het zijn persoonlijke gegevens over haar gezondheid. Bij sommige versies worden gesprekken gebruikt voor training.
Beginnen bij privacy. Haar naam weghalen, en de instelling voor training nakijken.
Ze krijgt uitleg, zonder haar medische gegevens weg te geven.
Wanneer juist niet
- Niet zoeken naar de beste toolDie bestaat niet.Zoek de tool die bij je taak past.
- Niet wisselen na één slecht antwoordElke tool is een voorspeller.Verbeter eerst je prompt.
- De kaart niet overslaanLeeftijd en privacy verschillen.Lees hem voordat je begint.
Per situatie
Kijk welke tools je school toestaat. Kijk daarna naar de leeftijd op de kaart.
Misschien koos je werkgever al een tool, met regels over gegevens. Gebruik die.
Begin bij de taak. Kies dan een tool die dat kan, en die bij je leeftijd past.
Mythes en valkuilen
| Bewering | Klopt het? | Waarom |
|---|---|---|
| Er is één beste AI-tool | Nee | Tools doen verschillende soorten taken. Kies op taak. |
| Een andere tool geeft de waarheid | Nee | Elke tool is een voorspeller. Kijk het antwoord na. |
| Elke tool is voor iedereen | Nee | Sommige tools zijn pas vanaf 18. |
| Elke tool laat zijn bronnen zien | Nee | Zoektools kunnen dat. Een chattool zonder zoeken kan niks opzoeken. |
Samenhang
Lees eerst
- Gratis of betaaldwat geld kost, en wat niet.
Hierna
- Een goede promptheb je gekozen, vraag het dan goed.
Verwant
- Privacy en je gegevensde eerste vraag van het kompas.
Bronnen
- documentatieAnthropic. Consumer Terms of Service.Je moet minstens 18 zijn om Claude te gebruiken.
- documentatieElevenLabs. ElevenLabs Terms of Service.Je moet minstens 18 zijn. Met de gratis versie mag je het alleen voor jezelf gebruiken, niet om geld te verdienen. (Nagekeken via een zoekmachine.)
- documentatieAnthropic. Web search tool.Met zoeken op internet kan een model antwoorden met actuele informatie van na zijn kennisdatum, met bronvermelding. Het zoekt bij recent nieuws, actuele prijzen en uitslagen; bij vaste feiten, rekenen of schrijven antwoordt het direct. Zoekresultaten komen in het contextvenster.
- documentatieMistral AI. Can I opt out of my input or output data being used for training?.Bij het gratis abonnement worden je gesprekken gebruikt voor training, tenzij je dat uitzet bij de privacy-instellingen. (Nagekeken via een zoekmachine.)
- documentatieAnthropic. Is my data used for model training?.Gesprekken met Free, Pro en Max worden gebruikt voor training als je dat toestaat. Je zet het om bij de instelling Model Improvement. Incognito-gesprekken worden nooit gebruikt.
Toets
Je krijgt 7 vragen over de hele pagina. Heb je er 5 goed, dan beheers je het onderwerp.
Over de tools in deze cursus. Elke tool staat er op dezelfde manier in, op alfabet, zonder aanrader. Namen, prijzen en functies veranderen vaak: de site van de maker heeft altijd gelijk. Deze site is gemaakt met hulp van Claude, een van de tools die hier staan.